Week 30

Met: Woonplaats perron 3, Scherven van Kolín, Hrabal: een dag uit het leven en meer

Zondag 25 juli 2004
Dictatoriale bouw boeit. Er is niets fout aan pompeus. Of dat mengsel tussen neoclassicistisch en modernistisch. Het eerste is een gebouw langs de Moldau in Praag Holesovice, daar waar je in werkmensencafé's nog ouderwetse soep of gevulde knödel kan eten. In het midden het ziekenhuis van Kutná Hora (zonde van de storende bomen) met monument de Russen herdenkend. Gelukkig intact gelaten. En tot slot het suikerwerk uit een andere tijd, station Praha-Vyšehrad. Het station waar nooit iets stopt maar waar tot op de dag van vandaag elke trein begroet wordt door een stationschef.
Zaterdag 24 juli 2004

Scherven van Kolín

Kolín ligt er verlaten bij op een zaterdagmiddag. De winkels zijn dicht, een regenbui veegt de laatste mensen van de straat. Blijft niets dan het rechte stratenpatroon, kenmerkend voor de Duitse nederzetting.

De enigen die nog op straat zijn, zijn twee meisjes die kaarten verkopen voor zielige honden. En dat doen ze met grote toewijding, je gaat bijna met de honden mee janken.

 

Voor de restaurants trekken obers tafellakens recht die al recht liggen. Ze tooiden hun zaken met namen als bistro, café en Irish Pub en je vraagt je wat is er fout met de Boheemse variant daarvan. Misschien dat hun zaken daarom zo leeg zitten, de gewone cafés zitten wel vol. Wat wil je, het is zaterdagmiddag en het regent.

Het plaatselijk museum toont scherven van eerder leven hier. Potten en pijlpunten zoals ze overal worden gevonden, moet het tonen daarvan aantonen dat het hier vroeger al de moeite waard was om te leven?

Vrijdag 23 juli 2004
Hrabal, een dag uit het leven
Busperron 14, Praag Černý Most, bus 398 naar Kostelní Lhota en natuurlijk naar Kersko, waar hij slechts op verzoek stopt. De schrijver Bohumil Hrabal maakte deze trip aan het einde van z'n leven dagelijks, naar zijn buitenhuisje in
de wouden van Kersko. Uitstappen doe je op de betonstraat waar 'Wachten op brood zich afspeelt' en nog steeds staat er een bord met brood (chleb). Langs café Hájenka (waar men bier tapt uit de 'ouderlijke' brouwerij) waar bij de
viering van z'n verjaardag een politie-inval kwam. Na z'n katten gevoerd te hebben met een in Praag gekochte kip ging het dan vaak al met de middagbus terug naar Praag, naar café U Zlatého Tygra (de Gouden Tijger).
Donderdag 22 juli 2004

Goud

Ik moest voor een tentoonstelling van Vladimír Boudník op de Praagse Burcht zijn. En nu ik dan toch daar was dacht ik aan die keer meer dan twintig jaar geleden dat ik daar zowat uit het 'Gouden steegje' weggewerkt werd door de communistische ordehandhavers vanwege ons luid commentaar dat er nergens iets van Kafka te zien was, die hier werkte. Kafka was taboe onder het communisme.

  De toeristen negerend besloot ik even het steegje in te lopen. Echter ver kwam ik niet, er stond een soldaat op wacht en een man vroeg me om een ticket. Een straat die op de plattegrond staat waar je niet zonder ticket in komt! Ik maakte een wegwerpgebaar: onder de communisten het straatje uit geknikkerd en onder de "vrijheid" er niet eens meer in mogen!
Ansichtkaarten aan mezelf (3)
Woensdag 21 juli 2004

Woonplaats perron 3

Op perron 3 van station Praag-Smichov wonen twee mannen. Het is niet vreemd om een van hen op een hete dag met z'n voeten in een emmer water te treffen in gesprek met het doorgaand volk van het perron.

's Avonds als de laatste trafika's1 en občerstvení's2 sluiten en nog voor de laatste trein naar Beroun is vertrokken wordt het perron hun slaapkamer.

 

De uitbater van de eerste občerstvení laat hun elk een bramborak3 als nachtmaal en geeft hen daarbij nog enige bieren, alvorens hij de spoorbaan kruist en de laatste trein naar het Prager hoofdstation neemt. Ze kijken hem bezorgd na, of de trein hem ook niet overrijdt: de goede man is hun levensader. Ze betalen hem terug met kleine klusjes en soms mogen ze dan even een uiltje knappen op de bedbank in het volgeladen

uitbaterhokje. 's Nachts niet, dan gaat alles op slot. Maar ze bewaken zijn cabine alsof het hun eigen bezit is.

Nog voor de laatste trein bestel ik een biertje en open dit met de aan een stevig touw vastgelegde flessenopener. Als ik mijn lege flesje - waarvoor ik drie kronen (ongeveer 10 eurocent) statiegeld betaalde - achteloos wil wegzetten, omdat het loket inmiddels

gesloten is, zegt de een dat ik dat niet moet doen, 'tři koruni!' zegt hij me, en knikt erbij en herhaalt het met gezwollen stem alsof het een bedrag was om met naar de beurs te gaan. En verwijst me vervolgens naar de achterdeur waar de uitbater het flesje buiten openingsuren nog inneemt. Had hij niks gezegd, was deze schat het zijne geweest.

Inmiddels heeft de ander me dan al vertrouwelijk aangesproken op zijn queeste naar een sigaret. Ze strijden nog even over een vermeende slok uit de verkeerde fles en bevoelen de temperatuur van hun aardappelkoek.

En dan ben je blij dat de trein komt, indringer die je je inmiddels voelt in de slaapkamer die ze door het lot gedwongen samen delen: perron 3, Praag-Smichov.

1] kiosk 2] verkoop van verfrissingen 3] aardappelkoek

Dinsdag 20 juli 2004

Ansichtkaarten aan mezelf (2)

Als er pisbakken waren vroeger in Limburg, dan moest je vader je optillen. Handiger was gewoon een plasgeul rondom. Ik heb nog steeds niet van die lange benen en pisbakken hangen te hoog. Maar om de een of andere reden moeten ze van de EU. Ook in dit boerencafé waar nooit zo'n angstige toeristenauto stoppen zal. Misschien omdat iedereen naast de pot blijft pissen, direct in de geul.

Maandag 19 juli 2004
Vogeltjesleed - Hangende nestjes maken ze op het kleine stationnetje [1], elk jaar weer. Nestjes uit klei. De vogel, een kleine zwaluwsoort. En elk jaar valt er zeker één zo'n nestje naar beneden nog voor het kroost klaar voor de wereld is. Zo viel ook dit kleine vogeltje opeens de grote wereld in [2]. En in die grote wereld werden treinen even vergeten, de stationchef was druk bezig boven op een ladder met een doosje daar te hangen waar ooit het nestje was. Maar het mocht niet baten, de ouders waren al vertrokken en tussen de tientallen nestjes met druk zorgende ouders werd dit vogeltje met zijn zusje gewoon vergeten [3]. Net de mensenwereld onder Balkenende.